درمان ترومبوز

معالجه ترومبوز
لخته خون یک از دو بخش مهم تشکیل می گردد: پلاکت ها و سیستم انعقادی متخصص قلب  خون.

لخته خون را می شود به یک دیوار سیمانی تشبیه کرد که پلاکتها مانند آجرهای آن می‌باشند و سیستم انعقادی مانند سیمان آن. استحکام و سفتی لخته خون از تعامل این دو با هم ساخت و ساز می گردد.

پلاکتها اجزای بسیار ریز و حیران در جریان خون می‌باشند که در وضعیت طبیعی غیر فعال می‌باشند البته به محض واکنش با بریدگی یا این که زخم باطن عروق تخت‌گاز فعال گردیده و به محل جراحت متصل میشوند.

سیستم انعقادی خون مشتمل بر 13 نوع پروتئین میباشد که در شرایط طبیعی در خون محلول و شناور می‌باشند. این پروتئینها همچون سفیده تخم مرغ به محض داخل شدن زخم به رگهای تن و فعال شدن پلاکتها ، در حوالی پلاکتها و محل زخم انباشته شده و پس از فعال شدن به صورت جامد تبدیل می‌شوند.

ادغام پلاکت با سیستم انعقادی فعال گردیده یک جمع محکم و محکمی از لخته خون تولید می نماید که در شرایط طبیعی برای خودداری از خون ریزی و انقطاع آن ضروری میباشد . اما در حالت غیر طبیعی که لخته خون بصورت خودبخودی و فارغ از آسیب فرنگی در درون عروق تن تولید می‌شود ، می‌تواند به انسداد درون رگهای تن سبب گردد.
معالجه ترومبوز بستگی دارااست به شدت و نوع علایمی که ساخت می نماید. در برخی از بیماری ها علایم ترومبوز بسیار شدید میباشد و در‌صورتی‌که لخته خون به‌سرعت برطرف نشود ، قادر است عوارض دایمی و مهمی ساخت و ساز کند مانند سکته قلبی ، سکته مغزی ، آمبولی تعالی ریه و انسداد شریانهای دست و پا. درین مفاد بایستی از درمانهایی که به‌سرعت لخته خون را از فی مابین میبرند بهره مند شد مانند داروهای حل کننده لخته خون (داروهای فیبرینولیتیک یا این که ترومبولیتیک) یا این که برداشتن بدون واسطه لخته خون با به کار گیری از روشهای آنژیوگرافی و فعالیت جراحی.

درصورتی که علایم مریض خفیف باشد و ترومبوز تولید گردیده ارعاب کننده اعضای تن نباشد مانند آمبولی های ریه خرد تا میانگین یا این که لخته خون در وریدهای پا (DVT) ، معمولا مجال کافی برای معالجه آن وجود داراست و درین موردها می قدرت از روشهای غیرتهاجمی و داروهای نادر خطرتر بهره مند شد مانند داروهای ضد منعقد خون و داروهای ضد پلاکت.

داروهای ضد منعقد خون (Anti-Coagulants)
این داروها یک یا این که جند عدد از فاکتورهای انعقادی را مهار می نمایند و با مهار آنان از ساخت‌و‌ساز لخته خون تازه دوری می نمایند.

وارفارین ، کومادین (Warfarin): تا مدتها فقط داروی ضد انعقادی خوراکی بود. وارفارین اثربخشی خیلی قابل قبولی دارااست البته خلل اساسی آن تداخلات بسیار پهناور دارو با داروهای دیگر ، غذاها و حتی وضعیت معاش مریض و متغیر بودن دوز آن در اشخاص و حتی‌د‌ر یک شخص از هنگامی به مجال دیگر میباشد.

در اولِ آغاز دارو مطلقا می بایست برای دست کم 5 روز هم‌زمان با وارفارین از آنتی کواگولان های تزریقی هم بهره مند شد. برای گزینش دوز مفید دارو در اوایل مورد نیاز میباشد دوزهای مختلفی آزمون گردیده و اثربخشی آن بر روی غلظت خون بررسی شود. طرز تحلیل تاثیر وارفارین ، تست خون پی تیPT و INR میباشد. بعداز رقیق شدن خون مورد نیاز میباشد به طور عصر ای (معمولا هر ماه) تست PT,INR تکرار خواهد شد تا دوز دارو با رعایت آن تغییر‌و تحول داده خواهد شد.

آنتی کواگولان های تازه خوراکی NOAC: این داروها که در تعدادی سال اخیر به بازار دارویی وارداتی اند ، برخلاف وارفارین دوز ثابتی دارا هستند و احتیاج به تست خون برای پژوهش تاثیر دارو هم ندارند. تا به امروز 4 گزینه از این داروها پذیرش گردیده اند:

دابیگاتران Dabigatran) - Pradaxa)

ریواروکسابان Rivaroxaban) - Xarelto)

آپیکسابان Apixaban) - Eliquis)

ادوکسابان Edoxaban) - Savaysa)

این داروها برای معالجه مرحله مزمن DVT (ریواروکسابان و آپیکسابان برای فرایند خراب و مزمن) و آمبولی ریه و پیشگیری از ترومبوز در بیماران با ریتم فیبریلاسیون دهلیزی AF غیر روزنه ای ، گزینه پذیرش قرار گرفته اند. البته هنوز برای مصرف آن‌ها در بیماران با روزنه های تصنعی یا این که در بیماران با AF روزنه ای محدودیت وجود دارااست.

هپارین (UFH): یک کدام از موثرترین داروها در معالجه ترومبوز میباشد. این دارو به طور تزریقی و معمولا در مریض خانه برای معالجه فرآیند نخستین بیماری های ناشی از ترومبوز استعمال میشود. تاثیر این دارو در پهنا یک سری ثانیه ظواهر میگردد. برای در دست گرفتن ترازو تاثیر دارو در تن از تست aPTT استعمال میشود.

هپارین با وزن مولکولی نادر LMWH: این داروها از قبیل انوکساپارین (Enoxaparin) و دالتپارین (Dalteparin) ، مشتقات خالص گردیده ای از هپارین می باشند که به نسبت هپارین تاثیر خوب و ثابتی در خون دارا‌هستند و احتیاج به تست خون برای گزینش اثربخشی دارو نیست. از این دارو که به طور ذیل جلدی و در نزدیکی ناف تزریق می‌گردد ، می اقتدار در مریض خانه و در خانه بهره برد.

بقیه داروهای تزریقی شبیه هپارین:چند داروی تزریقی شبیه هپارین هم وجود دارا‌هستند که اگرچه بصورت روتین استعمال نمی‌شوند البته در موقعیت خاصی ، برای معالجه ترومبوز بسیار موءثر می باشند مانند Fodaparinux ، Lepirudin ، Argatroban و Bivalirudin.